Publiek-private samenwerking onmisbaar bij voorbereiding op grootschalige stroomuitval

De dreiging van grootschalige en langdurige stroomuitval is voor overheden geen theoretisch scenario meer. Dat bleek recent tijdens een omvangrijke stroomuitval in Berlijn, waarbij vitale functies onder druk kwamen te staan en noodvoorzieningen noodzakelijk waren. Tijdens deze uitval heeft ICA-partner Bredenoord noodstroom geleverd om de continuïteit van bedrijven in Berlijn te waarborgen. 

In toenemende mate houden veiligheidsregio’s, gemeenten en het Rijk dan ook rekening met situaties waarin vitale voorzieningen langdurig onder druk komen te staan. In een recent artikel in AD Stentor wordt uitgebreid stilgestaan bij deze ontwikkeling en bij de manier waarop publieke en private partijen gezamenlijk werken aan concrete oplossingen.

Een belangrijk voorbeeld daarvan is het noodsteunpuntenprogramma van Veiligheidsregio Utrecht (VRU), dat hiervoor een contract heeft afgesloten met Infra Capacity Alliance (ICA). Deze voorbeelden onderstrepen dat weerbaarheid alleen onvoldoende is: zonder daadwerkelijke paraatheid blijft het abstract. Paraatheid gaat over voortzettingsvermogen: het vermogen om essentiële functies daadwerkelijk operationeel te houden wanneer de reguliere infrastructuur uitvalt. Dat vraagt om vooraf georganiseerde, publiek-private samenwerking die zich in de praktijk heeft bewezen.

Noodsteunpunten als vangnet voor de samenleving

Wanneer elektriciteit, communicatie en digitale diensten uitvallen, heeft dat directe gevolgen voor inwoners. Niet iedereen beschikt over eigen noodvoorzieningen of kan zelfstandig hulp organiseren. Noodsteunpunten zijn daarom bedoeld als fysieke ankerpunten in de wijk, waar inwoners terechtkunnen voor informatie, basisvoorzieningen, hulpverlening en waar mogelijk stroom en communicatie.

In het artikel benadrukt Erik Luchtenburg, directeur Crisisbeheersing bij VRU, dat de impact van een grootschalige stroomuitval vaak wordt onderschat. Zonder elektriciteit vallen ook het betalingsverkeer, zorgsystemen, brandstofvoorziening en communicatie grotendeels stil. Volgens Luchtenburg vraagt dit om voorbereiding die verder gaat dan plannen op papier: “Je moet vooraf organiseren wat je nodig hebt, met partijen die het ook daadwerkelijk kunnen leveren

De rol van Infra Capacity Alliance

Infra Capacity Alliance verbindt private partijen die beschikken over kritieke infrastructuur, materieel, logistiek en specialistische kennis. Dit zijn capaciteiten die in crisissituaties schaars zijn en niet ad hoc georganiseerd kunnen worden. Door deze nu al te koppelen aan publieke crisisstructuren, ontstaat handelingsvermogen op het moment dat het echt nodig is.

Deze aanpak past binnen de bredere ambitie van ICA om samen met overheden te zorgen dat noodzakelijke capaciteit vooraf is geborgd. Niet als incidentele inzet, maar als structureel onderdeel van de nationale weerbaarheid.

Lokale bestuurders zien noodzaak van samenwerking

Ook lokaal bestuur herkent het belang van deze voorbereiding. In AD Stentor geeft Ton Heerts, burgemeester van Apeldoorn, aan dat inwoners in tijden van crisis in de eerste plaats naar hun gemeente kijken. Dat vraagt om realistische plannen én om samenwerkingen met partijen die kunnen opschalen wanneer de situatie daarom vraagt.

De samenwerking rond noodsteunpunten laat zien dat weerbaarheid niet uitsluitend een overheidstaak is. De complexiteit en omvang van hedendaagse crises maken samenwerking met het bedrijfsleven onmisbaar.

Van nice-to-have naar randvoorwaarde

De ontwikkelingen die in het artikel worden geschetst, bevestigen een bredere trend: publiek-private samenwerking is geen nice-to-have meer, maar een randvoorwaarde voor nationale weerbaarheid en paraatheid. Zeker in een tijd waarin defensiecapaciteit deels elders wordt ingezet en civiele structuren het verschil moeten maken binnen Nederland.

ICA zet zich in om deze samenwerking praktisch, schaalbaar en betrouwbaar te organiseren. Door vooraf afspraken te maken, capaciteit te bundelen en gezamenlijk te oefenen, ontstaat een stevig fundament waarop Nederland kan terugvallen tijdens een crisis. 

Het artikel in AD Stentor maakt duidelijk dat de urgentie wordt gedeeld – en dat samenwerking in de praktijk werkt. ICA blijft zich, samen met haar partners, inzetten voor een weerbaar Nederland.

Samen Sterk | Weerbaarheid organiseren, paraatheid garanderen